Σκληρό παζάρι για τα ορυκτά στην Ουκρανία

Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ παρουσίασε στην Ουκρανία ένα «βελτιωμένο» σχέδιο συμφωνίας για τα ορυκτά, μετά την άρνηση του Ουκρανού προέδρου, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, να υπογράψει την αρχική πρόταση, γεγονός που προκάλεσε την έντονη δυσαρέσκεια του Αμερικανού προέδρου. Την εξέλιξη αυτή επιβεβαιώνουν Ουκρανοί και Αμερικανοί αξιωματούχοι, καθώς και τρεις ανεξάρτητες πηγές που επικαλείται το Axios.

Η διαφωνία αυτή επιδείνωσε τις ήδη τεταμένες σχέσεις μεταξύ των δύο ηγετών, με τον Τραμπ να χαρακτηρίζει τον Ζελένσκι «δικτάτορα» που επέλεξε τον πόλεμο με τη Ρωσία, ενώ ο Ουκρανός πρόεδρος κατηγόρησε τον Τραμπ ότι υιοθετεί τη «ρωσική παραπληροφόρηση». Ωστόσο, σύμφωνα με πληροφορίες του Axios, η πιθανότητα επίτευξης συμφωνίας φαίνεται πλέον πιο ρεαλιστική.

Πηγή με γνώση των διαπραγματεύσεων ανέφερε ότι στενοί συνεργάτες του Ζελένσκι τον παρότρυναν να υπογράψει την αναθεωρημένη πρόταση, ώστε να αποφευχθεί περαιτέρω σύγκρουση με τον Τραμπ και να διασφαλιστεί η συνέχιση της αμερικανικής υποστήριξης προς την Ουκρανία.

«Το νέο σχέδιο περιλαμβάνει σημαντικές βελτιώσεις και είναι σύμφωνο με την ουκρανική νομοθεσία» δήλωσε η ίδια πηγή.

Ο σύμβουλος εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ, Μάικ Γουόλτς, κάλεσε τον Ζελένσκι να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. «Αυτή είναι μια διαπραγμάτευση. Η Ουκρανία θέλει να συζητήσει τα ορυκτά και γι’ αυτό συζητάμε» ανέφερε αξιωματούχος του Λευκού Οίκου.

Η Ουκρανία διαθέτει τεράστια αποθέματα σπάνιων γαιών, απαραίτητα για τεχνολογίες αιχμής. Η συνολική αξία των ορυκτών μπορεί να αγγίζει τα τρισεκατομμύρια δολάρια. Αν και η συμφωνία δε συνδέεται άμεσα με μια πιθανή ειρηνευτική διευθέτηση για τον πόλεμο στην Ουκρανία, τα δύο θέματα βρέθηκαν στο επίκεντρο των εξελίξεων αυτή την εβδομάδα.

Το χρονικό

Η ιδέα μιας οικονομικής συνεργασίας Ουκρανίας-ΗΠΑ είχε τεθεί πρώτη φορά από τον Ζελένσκι τον περασμένο Σεπτέμβριο, κατά τη συνάντησή του με τον Τραμπ στη Νέα Υόρκη.

Την περασμένη εβδομάδα, λίγες ώρες πριν από τη συνάντηση του υπουργού Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, με τον Ζελένσκι στο Κίεβο, η αμερικανική πρεσβεία παρέδωσε σχέδιο συμφωνίας για τα ορυκτά.

Το αρχικό σχέδιο προέβλεπε ότι το 50% των εσόδων θα πήγαινε στις ΗΠΑ, η συμφωνία θα διέπετο από τη νομοθεσία της Νέας Υόρκης και θα υπερίσχυε οποιουδήποτε άλλου εμπορικού συμφωνητικού της Ουκρανίας, σύμφωνα με δύο πηγές που διάβασαν το κείμενο.

Ο Μπέσεντ, στη συνάντησή του με τον Ζελένσκι, μετέφερε την απαίτηση του Τραμπ για άμεση υπογραφή. Ο Ουκρανός πρόεδρος αρνήθηκε, δηλώνοντας ότι δεν μπορεί να δεσμευθεί σε μια συμφωνία που μόλις είχε λάβει.

Παράλληλα, Ουκρανοί αξιωματούχοι εξέφρασαν την απογοήτευσή τους, καθώς το αμερικανικό σχέδιο δεν περιλάμβανε καμία εγγύηση ασφαλείας για την Ουκρανία, ενώ η Ουάσιγκτον την απέκλειε από συνομιλίες ΗΠΑ-Ρωσίας για το μέλλον της χώρας.