Η 13η Σεπτεμβρίου είναι μια ημερομηνία που έχει συνδεθεί με σημαντικές στιγμές της ελληνικής και παγκόσμιας ιστορίας. Από την έναρξη της καταστροφής της Σμύρνης και τη μάχη της Αθήνας κατά την Ελληνική Επανάσταση μέχρι τον σεισμό της Καλαμάτας, τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και ιστορικές στιγμές στην πολιτική και την τεχνολογία, η συγκεκριμένη ημέρα έχει αφήσει έντονο αποτύπωμα.
1503 – Ο Μιχαήλ Άγγελος ξεκινά τον «Δαβίδ»
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1503, ο Μιχαήλ Άγγελος άρχισε να εργάζεται πάνω στο περίφημο γλυπτό του «Δαβίδ», ένα από τα σημαντικότερα αριστουργήματα της Αναγέννησης.
Το έργο, που δημιουργήθηκε από έναν τεράστιο όγκο μαρμάρου, ολοκληρώθηκε το 1504 και έγινε σύμβολο της Φλωρεντίας και της αναγεννησιακής τέχνης.
1759 – Η μάχη των Πεδιάδων του Αβραάμ
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1759, βρετανικές δυνάμεις επικράτησαν των Γάλλων στη μάχη των Πεδιάδων του Αβραάμ, κοντά στην πόλη του Κεμπέκ.
Η νίκη έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην εξέλιξη του Επταετούς Πολέμου και στην αλλαγή του ελέγχου της περιοχής της Νέας Γαλλίας.
1788 – Η Νέα Υόρκη γίνεται προσωρινή πρωτεύουσα των ΗΠΑ
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1788, το Κογκρέσο της Συνομοσπονδίας όρισε τη Νέα Υόρκη ως προσωρινή πρωτεύουσα του νέου αμερικανικού κράτους και έθεσε τις βάσεις για τις πρώτες προεδρικές εκλογές.
1826 – Ο Μακρυγιάννης νικά τις δυνάμεις του Κιουταχή
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1826, κατά τη διάρκεια της Ελληνικής Επανάστασης, ο Ιωάννης Μακρυγιάννης και οι ελληνικές δυνάμεις αντιμετώπισαν τις οθωμανικές δυνάμεις του Κιουταχή στην περιοχή της Αθήνας.
Η μάχη εντάσσεται στις σκληρές συγκρούσεις γύρω από την πολιορκία της Ακρόπολης.
1814 – Η επίθεση στο Fort McHenry εμπνέει τον αμερικανικό εθνικό ύμνο
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1814, βρετανικά πλοία άρχισαν να βομβαρδίζουν το Fort McHenry στη Βαλτιμόρη, κατά τον Πόλεμο του 1812.
Ο Αμερικανός δικηγόρος και ποιητής Φράνσις Σκοτ Κι παρακολούθησε τη μάχη από πλοίο και, βλέποντας την αμερικανική σημαία να εξακολουθεί να κυματίζει το επόμενο πρωί, εμπνεύστηκε το ποίημα που αργότερα έγινε ο εθνικός ύμνος των ΗΠΑ, το «The Star-Spangled Banner».
1873 – Γεννιέται ο Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1873 γεννήθηκε ο Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή, ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες μαθηματικούς.
Το έργο του επηρέασε σημαντικούς τομείς των μαθηματικών και της φυσικής, ενώ είχε επιστημονική συνεργασία και επαφή με κορυφαίους επιστήμονες της εποχής του.
1922 – Η Σμύρνη παραδίδεται στις φλόγες
Μία από τις πιο τραγικές ημερομηνίες της νεότερης ελληνικής ιστορίας είναι η 13η Σεπτεμβρίου 1922.
Η μεγάλη πυρκαγιά που ξέσπασε στη Σμύρνη εξαπλώθηκε στην πόλη, προκαλώντας τεράστια καταστροφή και σηματοδοτώντας μία από τις πιο δραματικές στιγμές της Μικρασιατικής Καταστροφής.
Η πυρκαγιά κατέστρεψε μεγάλο μέρος της πόλης και προκάλεσε μαζικό ξεριζωμό πληθυσμών. Η Σμύρνη, σημαντικό κέντρο του ελληνισμού της Μικράς Ασίας, δεν θα ήταν ποτέ ξανά η ίδια.
1940 – Η Ιταλία εισβάλλει στην Αίγυπτο
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1940, κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, οι ιταλικές δυνάμεις που βρίσκονταν στη Λιβύη πέρασαν στην επίθεση εναντίον των βρετανικών δυνάμεων στην Αίγυπτο.
Η εκστρατεία στη Βόρεια Αφρική εξελίχθηκε σε ένα από τα σημαντικότερα μέτωπα του πολέμου.
1944 – Η μάχη του Μελιγαλά
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1944 ξεκίνησε η μάχη του Μελιγαλά, ανάμεσα στις δυνάμεις του ΕΛΑΣ και τα Τάγματα Ασφαλείας που βρίσκονταν στην περιοχή.
Η σύγκρουση κράτησε αρκετές ημέρες και κατέληξε στην κατάληψη της πόλης από τον ΕΛΑΣ. Τα γεγονότα του Μελιγαλά παραμένουν μέχρι σήμερα ένα από τα πιο φορτισμένα κεφάλαια της περιόδου των τελευταίων μηνών της Κατοχής και των απαρχών του ελληνικού Εμφυλίου.
1971 – Η αιματηρή κατάληξη της εξέγερσης στις φυλακές Attica
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1971, η εξέγερση στις φυλακές Attica της Νέας Υόρκης έληξε με έφοδο των αστυνομικών και των σωφρονιστικών αρχών.
Στην τελική επιχείρηση σκοτώθηκαν 32 κρατούμενοι και 11 όμηροι, γεγονός που προκάλεσε έντονη δημόσια συζήτηση στις ΗΠΑ για τις συνθήκες κράτησης και τη διαχείριση των σωφρονιστικών εξεγέρσεων.
1985 – Κυκλοφορεί το πρώτο «Super Mario Bros.»
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1985, κυκλοφόρησε στην Ιαπωνία για το Nintendo Entertainment System το «Super Mario Bros.».
Το παιχνίδι αποτέλεσε σημείο καμπής για τη βιομηχανία των videogames και έθεσε τις βάσεις για μία από τις πιο αναγνωρίσιμες σειρές στην ιστορία των ηλεκτρονικών παιχνιδιών.
1986 – Ο φονικός σεισμός της Καλαμάτας
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1986, ισχυρός σεισμός έπληξε την Καλαμάτα και τη γύρω περιοχή.
Η σεισμική δόνηση είχε μέγεθος περίπου 6 βαθμών και προκάλεσε εκτεταμένες καταστροφές στην πόλη. Τουλάχιστον 20 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, ενώ εκατοντάδες τραυματίστηκαν και μεγάλο μέρος του κτιριακού αποθέματος υπέστη σοβαρές ζημιές.
1993 – Ισραήλ και PLO κάνουν ιστορικό βήμα προς την ειρήνη
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1993, στον Λευκό Οίκο, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Γιτζάκ Ράμπιν και ο ηγέτης της PLO Γιασέρ Αραφάτ συμμετείχαν στην ιστορική τελετή για τις Συμφωνίες του Όσλο.
Η συμφωνία προέβλεπε περιορισμένη παλαιστινιακή αυτονομία και αποτέλεσε ένα από τα σημαντικότερα βήματα στην ειρηνευτική διαδικασία στη Μέση Ανατολή.
1996 – Πεθαίνει ο Tupac Shakur
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1996, ο ράπερ Tupac Shakur πέθανε σε νοσοκομείο του Λας Βέγκας, έξι ημέρες μετά τον σοβαρό τραυματισμό του σε επίθεση με πυροβολισμούς.
Ήταν μόλις 25 ετών και ο θάνατός του αποτέλεσε ένα από τα πιο πολυσυζητημένα γεγονότα στην ιστορία της hip-hop.
Ποιοι γεννήθηκαν σαν σήμερα
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1873 γεννήθηκε ο Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή, ενώ την ίδια ημερομηνία, το 1916, γεννήθηκε ο Βρετανός συγγραφέας Ρόαλντ Νταλ, δημιουργός μεταξύ άλλων των «Ο Τσάρλι και το Εργοστάσιο Σοκολάτας» και «Ο Τζέιμς και το Γιγάντιο Ροδάκινο».
Η 13η Σεπτεμβρίου παραμένει, έτσι, μια ημερομηνία με ιδιαίτερο βάρος: από τη Μικρασιατική Καταστροφή και τον σεισμό της Καλαμάτας μέχρι σημαντικές πολιτικές συμφωνίες, πολεμικές συγκρούσεις και γεγονότα που επηρέασαν την παγκόσμια κουλτούρα.
