Συντάξεις 2027: Τι αλλάζει σε προσωπική διαφορά, ΕΑΣ και επίδομα των 400 ευρώ

Νέα δεδομένα διαμορφώνονται για εκατομμύρια συνταξιούχους από το 2027, καθώς αλλάζει ο τρόπος με τον οποίο θα επηρεάζονται οι παλιές συντάξεις από την προσωπική διαφορά, ενώ παράλληλα αυξάνεται η ετήσια ενίσχυση για τους χαμηλοσυνταξιούχους. Την ίδια στιγμή, στο επίκεντρο παραμένει η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), για την οποία προς το παρόν δεν προβλέπεται αλλαγή, αν και αναμένεται δικαστική εξέλιξη.

Σύμφωνα με τα σημερινά δεδομένα, οι παρεμβάσεις του 2027 δημιουργούν ένα διαφορετικό τοπίο για τους συνταξιούχους, με την ετήσια αύξηση των συντάξεων να εκτιμάται γύρω στο 2,6%, ενώ σε διαφορετικό σενάριο θα μπορούσε να κινηθεί υψηλότερα, ανάλογα με την πορεία πληθωρισμού και ανάπτυξης.

Τέλος στην «παγίδα» της προσωπικής διαφοράς

Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά περίπου 671.500 παλιούς συνταξιούχους που εξακολουθούν να έχουν υπόλοιπο προσωπικής διαφοράς από τον επανυπολογισμό των συντάξεων.

Από την 1η Ιανουαρίου 2027, οι συγκεκριμένοι συνταξιούχοι αναμένεται να λαμβάνουν ολόκληρη την προβλεπόμενη αύξηση της σύνταξής τους και όχι να συμψηφίζεται μέρος της με την προσωπική διαφορά.

Με μια αύξηση της τάξης του 2,6%, η μηνιαία ενίσχυση εκτιμάται ότι θα κυμαίνεται περίπου από 25 έως 50 ευρώ, ανάλογα με το ύψος της σύνταξης.

Αυτό δεν σημαίνει ότι διαγράφεται το ποσό της προσωπικής διαφοράς. Η προσωπική διαφορά θα εξακολουθήσει να εμφανίζεται και να καταβάλλεται, όμως θα «παγώσει» στο επίπεδο που θα έχει διαμορφωθεί έως το τέλος του 2026. Οι επόμενες αυξήσεις θα περνούν πλέον στο καταβαλλόμενο ποσό της σύνταξης.

Αύξηση στις συντάξεις από τον Ιανουάριο του 2027

Για το σύνολο των συνταξιούχων προβλέπεται νέα ετήσια αύξηση από την 1η Ιανουαρίου 2027.

Το βασικό σενάριο που εξετάζεται σήμερα προβλέπει αύξηση περίπου 2,6%, ενώ το τελικό ποσοστό θα εξαρτηθεί από τα οικονομικά δεδομένα που θα διαμορφωθούν μέχρι το τέλος του έτους. Η αύξηση αφορά περίπου 2,5 εκατομμύρια συνταξιούχους.

Στην πράξη, οι αυξημένες συντάξεις αναμένεται να φανούν στις πληρωμές που θα πραγματοποιηθούν στα τέλη Δεκεμβρίου 2026, για τις συντάξεις Ιανουαρίου.

Για τους συνταξιούχους που δεν έχουν πλέον «μπλόκο» από την προσωπική διαφορά, η αύξηση θα αποτυπωθεί στο σύνολό της στο μηνιαίο ποσό.

Επίδομα 400 ευρώ: Ποιοι θα το παίρνουν

Σημαντική αλλαγή έρχεται και στην ετήσια ενίσχυση των συνταξιούχων.

Το ποσό αυξάνεται στα 400 ευρώ και προβλέπεται να καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο. Παράλληλα, διευρύνεται ο αριθμός των δικαιούχων, καθώς καταργούνται τα προηγούμενα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια και βασική προϋπόθεση γίνεται η συμπλήρωση του 65ου έτους ηλικίας.

Με το νέο πλαίσιο, η παροχή εκτιμάται ότι θα αφορά περίπου 2,2 εκατομμύρια δικαιούχους.

Ειδική πρόβλεψη υπάρχει και για τις συντάξεις χηρείας, καθώς οι δικαιούχοι μπορούν να λαμβάνουν την ενίσχυση από την ηλικία των 60 ετών, εφόσον η σύνταξη χηρείας αποτελεί τη μοναδική πηγή εισοδήματός τους. Στους δικαιούχους περιλαμβάνονται επίσης άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστοι υπερήλικες.

Τι γίνεται με την ΕΑΣ

Διαφορετική είναι η εικόνα για την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων, η οποία εξακολουθεί να επιβαρύνει περίπου 440.000 συνταξιούχους.

Για το 2027 δεν έχει μέχρι στιγμής αποφασιστεί αλλαγή στον τρόπο υπολογισμού της. Ωστόσο, το ζήτημα παραμένει ανοιχτό λόγω της δικαστικής διαδικασίας που βρίσκεται σε εξέλιξη στο Ελεγκτικό Συνέδριο.

Η κρίσιμη ημερομηνία είναι η 7η Οκτωβρίου 2026, όταν αναμένεται να εξεταστεί η υπόθεση. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο τρόπος με τον οποίο υπολογίζεται η εισφορά και ειδικότερα το ενδεχόμενο να εφαρμόζεται αναλογικά ανά κλιμάκιο, αντί να επιβάλλεται στο σύνολο του ποσού της σύνταξης.

Εφόσον υιοθετηθεί αυτή η προσέγγιση, θα μπορούσε να οδηγήσει σε αισθητή μείωση της παρακράτησης για τους συνταξιούχους που επιβαρύνονται με ΕΑΣ. Ωστόσο, μέχρι να υπάρξει οριστική δικαστική απόφαση, δεν μπορεί να θεωρηθεί δεδομένη οποιαδήποτε αλλαγή.

Έτσι, το 2027 αναμένεται να είναι μια χρονιά σημαντικών αλλαγών για τους συνταξιούχους: η προσωπική διαφορά παύει να εμποδίζει τις αυξήσεις, η ετήσια ενίσχυση διαμορφώνεται στα 400 ευρώ και διευρύνεται ο κύκλος των δικαιούχων, ενώ η ΕΑΣ παραμένει το μεγάλο «ανοιχτό μέτωπο», με τις επόμενες εξελίξεις να εξαρτώνται και από την κρίσιμη δικαστική απόφαση του φθινοπώρου.